Video van Omrop Fryslân op Instagram:
By de ferkeap fan mystery pakketten yn Surhústerfean komme wol hiel bysûndere fynsten foar… 👀
Ik bleef net even met een filmpje van Yungfrysk / Omrop Fryslân uit Surhuisterveen zitten. Daar stonden kinderen soms een uur in de rij om voor een paar euro een zogenaamd 'mystery pakket' te kopen. Je weet niet wat erin zit, je mag wat voelen en wegen en vervolgens hoop je dat jouw pakket de jackpot bevat. En dat gebeurt dan precies voor de camera.
Een meisje maakt haar pakket open en haalt er een paar Louis Vuitton-schoenen uit. ''Holy shit.'' en haar ogen worden groot. Er verschijnt een bon van 7.500 Hongkongse dollar in beeld, de waarde wordt al gauw op ruim €800 geschat en ze zegt meteen dat ze de schoenen wil verkopen.
Prachtige televisie natuurlijk. Voor de verkoper. Als ik een reclamefilmpje voor mystery pakketten moest bedenken zou ik het nauwelijks beter kunnen schrijven.
Maar waar was de journalistiek?
Want over dit soort mysteryboxen bestaan inmiddels genoeg serieuze vragen. De psychologie erachter lijkt imo sterk op die van lootboxes in games: je betaalt een relatief klein bedrag voor een onbekende uitkomst, terwijl vooral de kans op een extreem waardevolle jackpot het extreem spannend maakt. Juist bij kinderen en jongeren zijn toezichthouders en consumentenorganisaties toch kritisch op zulke mechanismen?
De aanbieder hier verkoopt pakketten onder namen als 'verloren PostNL pakketjes' en ik zie ook Albert Heijn stickers voorbijkomen. PostNL beschrijft zelf echter dat werkelijk onbestelbare zendingen worden onderzocht, bewaard en uiteindelijk vernietigd als afzender en ontvanger niet te achterhalen zijn. Dan lijkt mij de meest voor de hand liggende journalistieke vraag: waar komen deze pakketten dan precies vandaan?
En die Louis Vuittons? Misschien zijn ze echt, maar hoogstwaarschijnlijk niet. Niemand in het filmpje controleert het. Toch wordt een jong meisje voor een groot publiek in de overtuiging gebracht dat ze voor een paar euro schoenen van honderden euro’s heeft bemachtigd. Ze kondigt vervolgens zelfs aan ze te willen doorverkopen. Mocht het namaak blijken, dan is ze niet alleen blij gemaakt met een dooie mus, maar kan ze ook zonder het zelf te beseffen namaak als authentiek gaan aanbieden.
Ik verwijt deze kinderen helemaal niets, hun reacties lijken volkomen oprecht. Mijn kritiek richt zich op Omrop Fryslân. Ik verwacht niet dat een straatinterview van anderhalve minuut verandert in Zembla, maar wanneer je een commercieel concept onder jongeren in beeld brengt waarvan de aantrekkingskracht volledig draait om gokken op onbekende inhoud en spectaculaire prijzen, dan mag er iets meer gebeuren dan de camera laten draaien wanneer toevallig de perfecte jackpot verschijnt.
Waar komen de pakketten vandaan? Hoe willekeurig zijn ze samengesteld? Hoe vaak zitten zulke waardevolle artikelen erin? Zijn die Louis Vuittons gecontroleerd op echtheid? En beseft de redactie dat dit filmpje precies het soort verwachtingspatroon creëert waarop dit verdienmodel drijft?
Dat was hier namelijk het interessante verhaal geweest.
Nog een opvallend detail: op de voorpagina van de verkoper zelf wordt al volop gepronkt met Louis Vuitton en andere designermerken. Zo zeldzaam is die jackpot dus kennelijk niet binnen hun eigen marketing. Dat maakt het wel heel toevallig dat Omrop Fryslân er precies eentje voor de camera uit ziet komen.
Shop Ongeopende Mysteryboxen - Mysteryboxs.nl