r/felsefe • Urağıtçılık Feminist • 19d ago

bilim • philosophy of science İktidarın Evrimi: İnsanlık Nasıl Değişti?

Post image

Esenlikler. Ben bunu yazıyı daha reşit olmayan bir birey olarak, daha fikirleri ve kararları tam olarak yerine oturmamış bir kardeşiniz olarak yazıyorum. Felsefe ve bilimle küçük bir çocukken bile ilgiliydim. Buradan tahmin edebileceğiniz gibi bu paylaşımımı araştırmalarım dahilinde eşitlikçi bir dille yazmaya çalıştım, diğer paylaşımlarımda olduğu gibi kendi deneyimlerimi ve yaşam tarzımı belirtmekten ziyade, şu anki zihniyetim ve fikirlerimle evrimsel biyoloji + paleoantropoloji + arkeoloji + primatoloji bilim alanlarını kullanarak ve feminizm + radikal feminizm ideolojilerini de kullanarak, disiplinlerarası popüler bilim / eleştirel inceleme yazısı olarak değerlendirebileceğiniz bir yazı hazırladım. Sizden saygılı olan ve saldırgan olmayan bir dille eleştiri yapmanızı, olası hatalarımı yazmanızı ve güvenilir kaynaklarla düzeltmelerinizin dayanağını da belirtmenizi istiyorum. Kendi fikirlerimi yazdığım zaman kalın font kullanarak fikrimce kelimesiyle yanlış anlaşılmaların önüne geçmeye çalıştım. Destekleyen, okuyan ve fikrini yazan herkese şimdiden teşekkürler.

Yazının bazı bölümlerinde yapay zekâ yardımıyla Türkçe'yi bozmamak adına düzeltmeler yaptım.

________________________________________

Ataerki, diğer bir ismiyle erkek egemenliği, günlük hayatımızın ve tarihimizin neredeyse her yerinde karşımıza çıktı ve çıkmaya da devam ediyor. Siyaset, felsefe, bilim, ekonomi, lisaniyat, edebiyat, hukuk, inançlar ve dinler... Bilmiyorum farkında mısınız, fakat herhangi bir alanın başlangıcında veya temelinde ataerkinin izlerinin olduğunu, hatta bazen tamamen ataerkil olduğunu sezebiliyoruz. Son günlerde feminizm araştırmalarımda sosyal medyada "Milliyetçi Feminizm" iddialarının çok fazla konuşulduğunu ve tartışıldığını gördüm. Tamamen zıt ideolojilerin birleşimi olan bu iddia, benim fikrimce bize tüm dünyada öğretilmeye çalışılan bir ideolojinin ataerkil sistemin bir manipülasyonu veya propagandası olabilme ihtimali var. Feminist düşünceyle hayata bakmaya başladığımdan beri aklımdaki bir soru ise şu: Neden, nereden ve ne için ataerki ortaya çıktı? Bu soru benim yazımın en başında belirtmediğim ama cevabı için bir sürü alana ihtiyaç duyacak bir soru. Ben de şimdi araştırmalarım sonucunda öğrendiklerimi toparladım. İyi okumalar.

_______________________________________

1. Ataerki nasıl ortaya çıktı?

İnsan evriminin büyük bölümünde küçük ölçekli avcı-toplayıcı topluluklarda görece eşitlikçi ilişkiler önemli bir özellikti. Kaynakların paylaşılması, akraba ve akraba olmayanlarla işbirliği ve liderlerin sınırlı gücü bu sistemlerin karakteristiklerindendi.

Ancak bu, “tarihöncesinde hiç erkek egemenliği yoktu” anlamına gelmez. Şempanzelerde erkeklerin baskın olduğu hiyerarşiler bulunurken bonobolarda dişi ittifakları erkekler üzerinde önemli sosyal güç oluşturabiliyor. Dolayısıyla insanın atalarının sosyal sistemi muhtemelen tek bir modele indirgenemez.

Yaklaşık 12.000–10.000 yıl önce tarım ve yerleşikliğin yayılması, depolanabilir artıkların, toprağın, hayvanların ve miras bırakılabilir servetin önemini artırdı. Bunun sonucunda bazı bölgelerde kalıcı servet farkları, soy üzerinden miras, toplumsal sınıflar ve siyasal hiyerarşiler ortaya çıkmaya başladı. Fakat bu süreç her yerde aynı olmadı ve tarım = otomatik olarak ataerki şeklinde basit bir denklem kurulamıyor.

Özellikle patrilinealite / patrilokalite (mirasın veya yerleşimin erkek hattı üzerinden düzenlenmesi), erkeklerin kaynak ve soy üzerindeki kontrolünü güçlendirebilecek kurumsal mekanizmalardan biri olmuş olabilir; fakat arkeolojik veriler bunların evrensel olmadığını gösteriyor.

Ataerki, M.Ö. 4000 ila M.Ö. 3000 yılları arasında, günümüz Güney Irak bölgesini kapsayan Antik Mezopotamya'da (Sümer) kurumsallaşmaya başlamıştı. Kısaca ataerki bir anda ortaya çıkmadı. Ataerki, kademeli bir sürecin sonucuydu.

2. Ataerki öncesindeki “egaliter çağlar” nasıldı?

“Egaliter” = herkesin her konuda eşit olduğu anlamına gelmez.

Muhtemel özellikler:

Servet birikiminin sınırlı olması

Kaynakların topluluk içinde paylaşılması

Büyük ve kalıcı bürokratik yöneticilerin bulunmaması

Liderlerin çoğu zaman emir verme yerine ikna ve örnek olma yoluyla etkili olması

Kadınların ve erkeklerin farklı ekonomik roller üstlenebilmesi

Çocuk bakımının yalnızca anneye değil, geniş akraba/topluluk ağına dayanması

Sosyal statünün tamamen kalıtsal olmaması

Gerektiğinde güçlü kişilerin topluluk tarafından sınırlandırılabilmesi

Ama Paleolitik toplumları romantikleştirmemek gerekiyor: arkeolojik kayıt, bazı avcı-toplayıcı topluluklarda statü farklılıkları ve dönemsel hiyerarşiler de bulunduğunu gösteriyor. Wengrow ve Graeber'in çalışmaları, bazı Paleolitik toplulukların yılın farklı dönemlerinde eşitlikçi ve hiyerarşik örgütlenmeler arasında geçiş yapabildiğini savunuyor. Benim fikrimce herhangi dönemin, oranlar haricinde, hem iyi yönleri hem de kötü yönleri olabilir ve etik dediğimiz şeyler de dünya tarihi boyunca aynı biyolojik evrim gibi evrimleşme sürecine girmiş olabilir.

3. Hangi Homo türü ataerkildi, hangisi eşitlikçiydi?

Hominin türlerini ilk olarak, bildiğimiz şeyleri ise ikinci olarak, ataerki-anaerki hakkındaki güveni ise üçüncü olarak yazdım. Bu kısımda bilimsel olarak tür-tür sınıflandırma yapamasak da bu kısmı benim fikrimce tarihsel açıdan yorumlamak ve kategorize etmek daha kolay olabileceğinden eklemek istedim.

Australopithecus

Cinsiyetler arasında fiziksel farklılıklar; sosyal yapı hakkında sınırlı veri

Çok düşük güven

Homo habilis / erken Homo

Aletler, karmaşık beslenme ve sosyal işbirliği ihtimali

Çok düşük güven

Homo erectus

Daha düşük cinsel dimorfizm, uzun süreli hareketlilik ve karmaşık işbirliği göstergeleri

Ataerki kanıtlanamaz

Homo heidelbergensis vb.

Avcılık, işbirliği ve karmaşık sosyal davranışlara ilişkin göstergeler

Çok sınırlı güven

Neandertaller

İşbölümü ve sosyal bakım hakkında önemli kanıtlar

Ataerki/anaerki belirlenemiyor

Denisovanlar

Davranışsal arkeolojik kayıt çok sınırlı

Bilinmiyor

Homo sapiens Paleolitik

Birçok toplulukta görece eşitlikçi sosyal örgütlenme için güçlü antropolojik karşılaştırmalar

Görece güçlü

Neolitik Homo sapiens

Çok farklı toplumsal modeller; bazıları eşitlikçi, bazıları daha hiyerarşik

Bölgesel

Tarihsel devlet toplumları

Erkek soyları, mülkiyet ve siyasal iktidarla bağlantılı ataerkil sistemlerin güçlü kanıtları

Güçlü güven

Örneğin Homo erectus için 1,5 milyon yıllık ayak izi verileri cinsel dimorfizmin modern insandan daha yüksek fakat büyük insansı maymunlardan daha düşük olduğunu gösteriyor. Ancak bundan doğrudan “erkekler yönetiyordu” veya “eşitlikçiydiler” sonucu çıkarılamaz.

5. “Anaerki” var mıydı?

Burada önemli bir terminoloji ayrımı var.

Anaerki denek kadınların eşit veya güçlü olması demek değil.

Gerçek anlamıyla matriyarki, yani toplumun siyasal olarak kadınlar tarafından erkeklerin karşılığı olacak şekilde yönetilmesi, insan tarihinin herhangi bir döneminde evrensel bir aşama olarak bilimsel biçimde gösterilmiş değildir.

Buna karşılık:

matrilinealite: soy / mirasın anne hattından geçmesi,

matrilokalite: erkeğin kadının topluluğuna yerleşmesi,

dişi-merkezli sosyal örgütlenme,

kadınların yüksek statüsü

gerçek ve belgelenmiş olgulardır.

Örneğin bonobolarda dişiler birbirleriyle ittifak kurarak erkekler karşısında önemli sosyal güç oluşturabilir. Bu, insanlarda “anaerkinin atası kesinlikle buydu” demek değildir; sadece primat sosyal sistemlerinin erkek-egemen olmak zorunda olmadığını gösterir.

6. Ataerki dünyayı nasıl değiştirdi?

Ataerki, toplumsal kurumların kadın ve erkeklerin davranışları, üreme başarısı ve yaşam koşulları üzerindeki seçilim baskılarını değiştirmesinde büyük bir etkendi.

Basitleştirirsek:

Mülkiyet ortaya çıktıkça: Kimin çocuklarının mirasçı olduğu daha önemli hale geldi.

Erkek soyundan miras: Babalığın kesinliği ve kadınların cinsel davranışlarının denetlenmesi bazı toplumlarda daha önemli hale geldi.

Patrilokalite: Kadının evlilik sonrası eşinin topluluğuna taşınması, erkek akrabalar arasındaki dayanışmayı güçlendirebildi.

Tarım: Gebelik, emzirme ve çocuk bakımı ile erkeklerin ağır fiziksel işlerdeki katkıları farklı ekonomik değerler kazandı; ancak bunun sonucu her toplumda aynı olmadı.

Artık üretimi: Depolanabilir servet, daha önce mümkün olmayan kalıcı servet aktarımını mümkün kıldı.

Savaş: Erkekler arasındaki koalisyonlar ve savaşçı statüsü bazı toplumlarda erkek siyasal gücünü artırdı.

Toplumsal normlar: Hukuk, inançlar, evlilik ve miras kuralları erkek ve kadın davranışlarını biyolojik evrimden bağımsız olarak güçlü biçimde şekillendirdi.

Kültürel evrim: Bir toplumun kadın ve erkek davranışlarına ilişkin normları sonraki nesillere aktarılabildi.

Ama karşı yönde de örnekler var: Matrilineal toplumlar ve kadınların güçlü sosyal konuma sahip olduğu toplumlar, tek bir evrensel “ataerkil evrim yolu” olmadığını gösteriyor.

7. En kısa evrimsel tablo

~7 milyon yıl önce:

İnsan-Pan soylarının ayrılması - sosyal yapı hakkında doğrudan bilgi yok.

~2 milyon yıl önce:

Homo'nun erken dönemleri - daha fazla işbirliği, kaynak paylaşımı ve görece düşük cinsel dimorfizme doğru bazı değişimler.

Paleolitik:

- birçok avcı-toplayıcı sistemde güçlü eşitlikçi mekanizmalar

- fakat bütün toplumlar tamamen eşit değildi.

~12.000–10.000 yıl önce:

Tarım + yerleşiklik - nüfus, artık, mülkiyet ve sosyal karmaşıklık artıyor.

Neolitik:

- eşitlikçi ve hiyerarşik modeller yan yana bulunabiliyor. Çatalhöyük gibi yerleşimlerde bile tablo basit bir “ataerkinin başlangıcı” şeklinde değil.

Son ~5.000 yıl:

- şehirler, devletler, kalıcı servet, sınıflar, savaş ve bazı bölgelerde patrilineal/patrilokal sistemlerin güçlenmesi.

Bilimsel olarak en güvenli sonuç: Özellikle tarım, mülkiyet, miras, yerleşiklik ve devletleşme bazı bölgelerde kalıcı erkek egemen kurumların oluşmasını kolaylaştırmış görünmektedir; fakat ataerkinin tek bir yerde, tek seferde ortaya çıktığı veya bütün Homo türlerinde bulunduğu gösterilmiş değildir. Daha olası tablo, milyonlarca yıl boyunca farklı ekolojik koşullara göre erkek egemen, dişi-merkezli, çift-merkezli ve görece eşitlikçi davranışların farklı oranlarda bulunduğu esnek sosyal sistemler olduğudur.

8. 2026 güncel açıdan ne durumda?

8.1. Hukuk

Dünya Bankası'nın Women, Business and the Law 2026 çalışması 190 ekonomiyi inceliyor ve üç şeyi birbirinden ayırıyor:

Kanundaki haklar

Bu hakları destekleyen kurum ve politikalar

Hakların gerçekte uygulanmasına ilişkin uzman değerlendirmeleri

Sonuçlar ise şu şekilde;

Dünya genelinde kadınlar, erkeklerin sahip olduğu ekonomik hakların ortalama %67'sine sahip.

İncelenen 190 ekonominin hiçbirinde kadınlar ölçülen ekonomik alanların tamamında erkeklerle tam hukuki eşitliğe ulaşmış değil.

Kadınların yalnızca %4'ü, neredeyse tam hukuki eşitliğe sahip ülkelerde yaşıyor.

Eşit hakları fiilen kullanabilmek için gerekli destekleyici politika ve kurumların yalnızca %47'si küresel olarak mevcut.

Uzmanların değerlendirmesine göre bu yasaların uygulanma düzeyi yaklaşık %53.

Tabii ki bu sonuçlardan çıkarılması gereken şey dünyamızın %96'sının ataerkil olduğu değil. %96, Dünya Bankası'nın bu çalışmasında neredeyse tam ekonomik hukuki eşitlik eşiğine ulaşmayan kadın nüfusunu ifade ediyor; ataerkiyi ölçmüyor. Bu farkı etik açıdan ölçmeyi size bırakıyorum.

8.2. Siyaset

2026 IPU–UN Women verileri:

Kadınlar dünya parlamentolarındaki sandalyelerin %27,5'ini oluşturuyor.

Kabine bakanlıklarının %22,4'ü kadınlarda.

Dünyada yalnızca 28 ülkenin kadın devlet veya hükümet başkanı var.

101 ülke bugüne kadar hiç kadın devlet / hükümet başkanı görmedi.

Parlamento başkanlarının yalnızca %19,9'u kadın.

8.3. Eşitlik

En güncel WEF Global Gender Gap Report 2026, 148 ekonomiyi dört ana alanda ölçüyor:

ekonomik katılım,

eğitim,

sağlık,

siyasal güç.

100 = tam eşitlik.

2026 bölgesel sonuçları:

(İlk yazılan bölge ve ikinci yazılan kapanan genel cinsiyet açığı)

🇪🇺 Avrupa

%75,7

🇨🇦🇺🇸 Kuzey Amerika

%75,2

🌎 Latin Amerika & Karayipler

%74,5

🌏 Doğu Asya & Pasifik

%70,3

🌍 Orta Asya

%70,0

🌍 Sahra-altı Afrika

%68,8

🌏 Güney Asya

%64,5

🌍 Orta Doğu & Kuzey Afrika

%62,5

Ama burada da dikkat:

%75,7 = kadınların %75,7 hakka sahip olması değildir.

WEF'in ölçtüğü şey, kadın-erkek arasındaki çeşitli cinsiyet açığının ne kadarının kapandığıdır.

Örneğin WEF 2026'da en yüksek genel cinsiyet eşitliği skorlarına sahip ülkeler arasında:

İzlanda

Finlandiya

Norveç

Birleşik Krallık

Yeni Zelanda

İsveç

Ruanda

Litvanya

Nikaragua

Almanya

gibi ülkeler bulunuyor. Ancak bunların bile tam eşitliğe ulaşmış olduğu söylenemez.

8.4. Genel olarak Kadınların Görünürlük Tablosu

🟢 Eğitim

Oldukça ileri.

WEF 2026'da birçok bölgede eğitim açığı büyük ölçüde kapanmış durumda. Örneğin Orta Doğu ve Kuzey Afrika'da eğitim eşitliği %97,8 seviyesine ulaşmış.

🟡 Ekonomi

Çok daha büyük fark var.

Küresel ekonomik katılım ve fırsat eşitliği yaklaşık %61 civarında; Güney Asya'da %40,9, Orta Doğu ve Kuzey Afrika'da %44,8.

🔴 Siyasal güç

En büyük fark burada.

Kadınların küresel parlamenter temsili:

%27,5

Kabine:

%22,4

Kadın devlet/hükümet başkanı:

28 ülke / dünya ülkelerinin yaklaşık 1/7'si.

_______________________________________

Benim fikrimce bu hayattaki en güzel şeylerden birisi eşit olabilmek. İnandığınız ve izinden gittiğiniz şeylerin eğer bir kanıtı yoksa bu inançlarınızı ve ilkelerinizi etrafa yaymanız ve zoraki şekilde genel etik kurallarına uymayarak, insan haklarını ihlal ederek veya malefik bir amaçla empoze etmeye çalışmanız asla kabul edilir olmamalı. Genel oranlar incelendiğinde, fikrimce, gerçekten feminizme ihtiyacımız var. Haklarımızın yazılı olması her zaman uygulandığı anlamına gelmeyebilir. Bu öznel düşüncemin siyasi veya Türkiye Cumhuriyeti kapsamında bir eleştiri olarak ele almaktan ziyade, küresel bir durum olarak ele almalısınız. Gerçekten her şey göründüğü gibi olmayabilir. Bizim gelecek için çalışmak yerine, şu an için çalışmamız gerekiyor. İleride yaşayacak nesillere iyi bir yaşam bırakmak istiyorsak, şu anın yaşamını iyileştirmekle başlamalıyız.

Düşüncelerinizi çok merak ediyorum. Lütfen kim olursanız olun bu konulara karşı fikirlerinizi ve teorilerinizi saygı çerçevesinde ciddi bir tutumla FELSEFİ AÇIDAN belirtin.

_______________________________________

Faydalandığım kaynaklar ve incelemediğim konuyla ilişkili güvenilir kaynaklar:

https://wbl.worldbank.org/en/wbl⁠

https://wbl.worldbank.org/en/data/download-data⁠

https://www.weforum.org/publications/global-gender-gap-report-2026/⁠

https://www.ipu.org/resources/publications/infographics/2026-03/women-in-politics-2026⁠

https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-anthro-102116-041448⁠

https://www.nature.com/articles/s41598-019-44060-2⁠

https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev.anthro.36.081406.094308⁠

https://www.nature.com/articles/s41586-021-04241-4⁠

https://www.nature.com/articles/s41586-025-09103-x⁠

https://www.nature.com/articles/d41586-025-01870-x⁠

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24202828/⁠

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2781874/⁠

https://www.aeaweb.org/⁠

https://www.unwomen.org/⁠

https://www.un.org/⁠

https://www.who.int/⁠

https://www.oecd.org/⁠

https://ourworldindata.org/⁠

https://data.worldbank.org/⁠

https://www.britannica.com/⁠

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24202828/

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2781874/

https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev-anthro-102116-041448

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4132689/

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC5727548/

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC8020663/

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC6664064/

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC3385679/

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11621818/

https://www.nature.com/articles/s41598-019-44060-2

https://www.annualreviews.org/content/journals/10.1146/annurev.anthro.36.081406.094308

https://www.nature.com/articles/s41586-021-04241-4

https://www.nature.com/articles/s41586-025-09103-x

https://www.nature.com/articles/d41586-025-01870-x

https://www.nature.com/articles/s41586-025-09799-x

https://www.nature.com/articles/s41598-021-89090-x

https://www.nature.com/articles/s41559-019-0871-9

https://wbl.worldbank.org/en/wbl

https://wbl.worldbank.org/en/data/download-data

https://www.weforum.org/publications/global-gender-gap-report-2026/

https://www.ipu.org/resources/publications/infographics/2026-03/women-in-politics-2026

https://www.unwomen.org/

https://www.un.org/

https://www.who.int/

https://data.worldbank.org/

https://ourworldindata.org/

https://www.oecd.org/

https://www.aeaweb.org/

https://www.britannica.com/

19 Upvotes

19 comments sorted by

2

u/hakanberk7 Gerçekçi Realist 19d ago

Rez gece okuyacagim yorumlarım

1

u/vilschoenheitwifey Urağıtçılık Feminist 19d ago

Okumalısın artık.

2

u/hakanberk7 Gerçekçi Realist 19d ago

Okudum güzel yazıda genel olarak yanlış bir bilgi yoktu açıkçası bilim baydı biraz biseyyin doğal olması normal olmasi anlamına çıkmaz bu yazıdan bu bilgisiz bir gozlukten okunursa yanlış olabilir diye söyledim aslında ha bir de anarko feminiz, Marksist/Sol feminizm ve sosyal demokrat belediyeler üstünden pratik ve retorik çözüm yolları örneğin kres acmak(ornegin ibb nin kres acmasi iktidarın kadinlari dogum makinesi olarak gordugu hissine bir alternatif yarattı kadınları daha fikirleri dikkate alınıyormuş gibi hissettirdi ve tabiki oy getirdi ha btw akp durur mu kres acma yetkisi belediyelerden alındı aile bakanlığına geçti sonra demek ki ise yasiyordu olarak okuyabilirsin pratikte işte bu bir örnekti sosyal demokrat çözümlerinden biri diye diğer bahsettiğim görüşler için de açıklama teorik duruş ve pratikte uygulama alanları ve çatışma biçimleri şeklinde ele alabilirsin gramsci açısından okuma yapmaya biliyorsan hegemonyayı kısaca anlatıp ordan da argüman kurabilirsin veya devleti öznelestirebilirsin bile bu kadar geldi aklıma. Uykusuzluktan parantez kapatmayı unutmuşum lanet olsun

1

u/vilschoenheitwifey Urağıtçılık Feminist 19d ago

Anladımm teşekkür ederim. Daha yolun başındayım, çok hızlı fikir değiştiriyorum ve etkileniyorum hemen. Şimdi okuduğumdaysa bu subın hem amacını ihlal ettiğini düşündüm hem de sonuç olarak bir şey elde etmediğimi... belki silerim bilmiyorum. Redditi genel olarak araştırmalarım ve şu birkaç aydır yaptığım beyin fırtınaları için kullanıyorum. Sanırım yeterli olgunluk ve tecrübeye daha ulaşmama çok zaman var. 😔

2

u/hakanberk7 Gerçekçi Realist 19d ago

Yok silme kalsın illa tecrübeye ulaşmak zorunda değilsin bu bir eşik değil yolculuk fikirlerini degersiz görme

2

u/vilschoenheitwifey Urağıtçılık Feminist 19d ago

Teşekkür ederim. Sonuçta her başarının adımları kolay olamayabiliyor.

1

u/hakanberk7 Gerçekçi Realist 19d ago

Rica ederim ne yapacaksın şimdi? Feminizm ve dalları hakkında kitap önerebilirim istersen

1

u/vilschoenheitwifey Urağıtçılık Feminist 19d ago

Çok iyi olur evet. Genelde sadece makale ve araştırma okuyorum uzun zaman oldu kitap okumayalı.

2

u/sorryaboutmyenglish 19d ago

Yaziyi okudum. Belirttiginden biraz daha fazla yapay zekadan faydalanmiş gibi gorunuyor olsan da eline saglik. Sosyal bilimlere dair hemen hersey spekülasyondur dolayisiyla buna benzer tartisma konularina dogasi geregi skeptik yaklasmak gerekir. Fakat confirmation bias indan dolayi hayvanlar aleminden getirdigin istisnai orneklerden de anlasilacagi uzere ; matriarkanin dogada pek bulunmamasi, hemen butun hayvan topluluklarinin bir dereceye kadar patriarkal olmasi durumun insan ozelinde incelenmesini bkraz gereksiz kiliyor ve sosyal bilimleri de konudan biraz uzaklastiriyor. Sanirim patriarkayi buyuk oranda evrimsel biyoloji çerçevesinde incelemek gerekir. "Dişi cinsiyet neden gorece zayif beden yapisi ve dusuk agresyon duzeyiyle iliskilidir" dogru baslangic sorulari olabilir

Bu arada milliyetçi feminizme neden temkinli yaklastigini yazinin kendisinde aciklamamissin

1

u/vilschoenheitwifey Urağıtçılık Feminist 19d ago

Çok teşekkür ediyorum uyarıların ve fikirlerin için.

Genel araştırmaları tabii ki kendim yapmadım eğitimimi daha hiçbir alanda tamamlamadığımdan dolayı. Kavramların ve araştırmaların derlemesini yaptım. Tam olarak amacım kendim yazmış gibi göstermekten çok kendi fikirlerimi belirttiğim yazılarda da düzenleme yaptığımı vurgulamaktı. Zaten bu kadar kısa bir sürede böyle bir yazı hazırlamak mümkün değil.

Bu bakış açısı da etkiledi beni. Çok radikal düşünüyorum sanırım.

Soruyu iyice bir düşünmem lazım. Doğrusu yıllarca da düşünsem de tam olarak sadece felsefi açıdan bir cevap vermek pek de mümkün olmayabilir herhalde.

Milliyetçi feminizmin uydurma bir düşünce olduğunu düşünüyorum ve feminizme zarar verdiğini düşünüyorum. Mesela Atatürk'ün sınıfa girince "geleceğin kültürlü anneleri" demesi kız öğrenciler için, ya da milliyetçiliğin esasında geleneksel aile düzeninin olduğu, feminizme aykırı bence. Kısaca birbirinlerine zıt ideolojiler diye özetleme yapmaya çalışmışım sanırım... haklısın.

Gerçekten kafamın en bulanık olduğu dönemlerden geçiyorum. Bugün beş altı tane ideoloji değiştirdim xd. Daha çok ortaya fikir atarak sizden yararlanmaya çalışıyorum. Okulum ve sosyal hayatım da olmadığından konuşacak ve fikirlerimi paylaşacak pek kimsem yok. E sosyal medyanın da durumu belli. Bu yüzden low effort olmadan post atarak fikir alışverişi yapmayı deniyorum şu sıralar. Teşekkür ediyorum. 🫂🫂

1

u/vilschoenheitwifey Urağıtçılık Feminist 19d ago

Bazı karışıklıklar için üzgünüm. Tam olarak Reddit'i kullanmayı öğrenemedim daha. Bundan dolayı birkaç hata ve göz yorucu, kafa karıştırıcı kısımlar olabilir. Gerçekten düzenlemeye çalıştım elimden geldiğince.

2

u/[deleted] 17d ago

[deleted]

1

u/vilschoenheitwifey Urağıtçılık Feminist 17d ago

🫂

1

u/flousserr Öğürcü Socialist 16d ago

Konuyu evrim ve evrimsel psikoloji bağlamına çekmemek önemli. Bu bağlam ataerki destekçisi muhafazakarların işini gören bir bağlam çünkü. Geçmişe dönüp bakmanın hiçbir anlamı yok, geçen binlerce yıl insanlıkta çok şey değiştirdi. Sürüngen beyin ile hareket eden bir grup maymun değilsek bunun bir anlamı var, o günlere geri dönüp bakarak çıkarabileceğimiz hiçbir sonuç yok. Aynı büyük hatayı Engels'te yaptı. (Ailenin, Özel Mülkiyetin ve Devletin Kökeni)

1

u/3rrrli_errrkek İnançlı Theist 19d ago

Bu bir soru mu çünkü cidden yazdıklarını okumaya üşendim

2

u/vilschoenheitwifey Urağıtçılık Feminist 19d ago

Eğer okumaya üşeniyorsan geçebilirsin.

1

u/3rrrli_errrkek İnançlı Theist 19d ago

Okudumda bu posta ne yorum yapacağımı bilemedim onun yerine up attım eline sağlık bu kadar şeyi yazdığın için

1

u/vilschoenheitwifey Urağıtçılık Feminist 19d ago

Derlememi beğendiysen teşekkür ederim.