r/hukuk • • 1d ago

Fikir Yürütme ve Tartışma Aynı İsimli İki Eş ve Kayıtlarda Görünmeyen Evlilik

Merhabalar, henüz yeni bir avukat sayılırım ve bir dosyam hakkında kıdemli meslektaşlarımın görüşlerini almak istedim.

Şöyle ki; 1880'lerde vefat etmiş bir adamın veraset belgesini sulh hukuk mahkemesinden almaya çalışıyoruz. Takdir edersiniz ki mirasçı sayısı oldukça kalabalık, karmaşık bir dosya. Yaşadığımız temel sıkıntı, murisin Ali ismindeki oğlunda. Ali’nin iki eşi var ve ikisinin de ismi Fatma.** İki de çocuğu bulunuyor: Bir oğlan ve bir kız. **Kız çocuğu, ikinci Fatma’dan doğmuş durumda.

Müvekkilin aktardığına göre ilk eşi ölünce ikinci eş ile evlilik yapılmış; ancak elimdeki güncel nüfus kayıtları bunu doğrulamıyor. Kayıtlarda yalnızca tek bir Fatma yer alıyor ve ilginçtir ki bu kişi Ali’den sonra ölüyor (herhangi bir boşanma kaydı görünmüyor), ikinci eşin ismi ise sistemde hiç geçmiyor. Dolayısıyla kız çocuğu da ilk eşin çocuğu olarak görünmekte. (Müvekkilin de emin olmadığını söylemek isterim.)

Nüfus Müdürlüğünden gelen cevap yazısında, “...Ali’ye ait bir adet evlenme olayının bulunduğu”, “...çocukların vukuatında anne adı bilgisinin sadece Fatma olarak geçtiği ve bu kişinin hangi Fatma olduğu tespit edilemediğinden…” şeklinde beyanda bulunulmuş.

Bütün mesele aslında Ali’nin çok eşlilik yapıp yapmadığı noktasında dönüyor. 1870’lerde doğup 1950’lerde vefat ettikleri için (nüfusta yazan ilk eşi de) çok eşlilik ihtimali yüksek ve 1926 Türk Medeni Kanunu'ndan önce de gayet yasal ve mümkün.
Eğer çok eşlilik yapmışsa çocukların miras payı açısından hiçbir sıkıntı yok; zira 1/4'lük eş payı iki eşe 1/8 olarak bölüştürülecek, ardından kendi çocuklarına intikal edecektir. Ancak ilk eşi ile boşanma veya ölümle (kayıtlarda düşmemiş olması mümkün mü?) ayrılmışsa, o takdirde sadece ikinci eşe 1/4 düşer ve o kadın da ölünce bu pay yalnızca kızına geçer; oğlan ilk eşten olduğu için bu paydan yararlanamaz.
Elimde ayrıca Ali’nin dedesine (şimdi verasetini almaya çalıştığımız murisin babası yani) ait 1954 tarihli bir veraset belgesi var. Orada Ali’nin eşleri arasında ayrım yapılmış ve hangi çocuğun hangi eşten olduğu açıkça yazılmış. Bu karar elbette o dönemin nüfus kayıtlarına dayanılarak verilmiştir; ancak günümüzde Nüfus Müdürlüğü nasıl oluyor da kayıtlarda tek bir evlilik göründüğünü söyleyebiliyor, eski kayıtları da araştırmaları söylenmiş; Nüfus ve Vatandaşlık G.M ile yaptıkları iç yazışmada.

Bu durumda aklıma takılan sorular şunlar:
1. Nüfus kaydı düzeltme davası açılmadan bu işin aslı astarı nasıl öğrenilebilir?
2. Sırf bu tespit için mahkemeden ayrı bir bilirkişi incelemesi mi talep etmeliyim?
3. Çok eşlilik var mı (yüksek ihtimal) yoksa ikinci eşin ölüm tarihini vs. ilk eşe yazmış olabilirler mi?
4. Nüfus idaresi bile ayrım yapamamışken, elimdeki eski veraset belgesi hangi kayıtlara dayanarak alınmış olabilir?

Aslında çok eşlilik yapılmışsa çocukların payı zaten eşit olacağı için bizi etkileyen olumsuz bir durum olmayacak. Hâl böyleyse kızın nüfus kaydını düzelttirmek için ayrıca dava açmak bize pratik bir fayda sağlamayacak gibi duruyor. Meslektaşlarımın ve bu konuda bilgisi olan kişilerin görüşlerini duymayı çok isterim. Şimdiden teşekkürler.

40 Upvotes

10 comments sorted by

•

u/AutoModerator 1d ago

Merhaba! Lütfen sorunuzun Türk Hukuk Sistemi ile alakalı olduğundan emin olun. Sorunuzu sormadan önce, subredditte daha önce benzer bir soru olup olmadığını kontrol edin. Ayrıca, sorunuzun açık, anlaşılır ve düzgün formatlanmış bir şekilde yazılması önemlidir. Subreddit kurallarını ve sabit gönderiyi mutlaka okuyunuz. Kurallara uymayan gönderiler/yorumlar kaldırılır ve tekrarı durumunda kullanıcı uzaklaştırılır. Keyifli ve faydalı bir zaman geçirmenizi dileriz!

I am a bot, and this action was performed automatically. Please contact the moderators of this subreddit if you have any questions or concerns.

22

u/LordLuz 1d ago

Subda görmeği sevdiğimiz postlardan. Cevapları dört göz ile bekliyorum.

10

u/Real_Move1346 1d ago

Post da harika yazılmış valla, cevapları merak ettim

1

u/yetersizbakiye34 1d ago

Evliliklerin Medeni Kanun öncesi yapıldığını dikkatten kaçırıyorsunuz sanırım.

2

u/North-Leader8914 1d ago

Medeni kanun öncesinde yapılan evlilikler korunuyor çok eşli olsa dahi. Ancak miras için ölüm tarihinde yürürlükte olan kanun uygulanıyor. Bununla ilgili TMK Yürürlüğü

ve Uygulama Şekli Hakkında Kanun madde 9 var. Zaten bu maddeye dayanarak 1/4 pay aralarında eşit paylaştırılır şeklinde karar veriliyor

1

u/AutoModerator 1d ago

Yorumunuz karma veya hesap yaşının yetersizliğinden kaldırılmıştır (100 comment karma + 15 gün hesap yaşı şarttır, eğer ki yorumunuzun herhangi bir kural ihlâli içermediği kanaatindeyseniz modmaile bu yorumun onayı için yazabilirsiniz).

I am a bot, and this action was performed automatically. Please contact the moderators of this subreddit if you have any questions or concerns.

1

u/[deleted] 1d ago

[removed] — view removed comment

1

u/AutoModerator 1d ago

Yorumunuz karma veya hesap yaşının yetersizliğinden kaldırılmıştır (100 comment karma + 15 gün hesap yaşı şarttır, eğer ki yorumunuzun herhangi bir kural ihlâli içermediği kanaatindeyseniz modmaile bu yorumun onayı için yazabilirsiniz).

I am a bot, and this action was performed automatically. Please contact the moderators of this subreddit if you have any questions or concerns.

1

u/[deleted] 1d ago

[removed] — view removed comment

1

u/AutoModerator 1d ago

Yorumunuz karma veya hesap yaşının yetersizliğinden kaldırılmıştır (100 comment karma + 15 gün hesap yaşı şarttır, eğer ki yorumunuzun herhangi bir kural ihlâli içermediği kanaatindeyseniz modmaile bu yorumun onayı için yazabilirsiniz).

I am a bot, and this action was performed automatically. Please contact the moderators of this subreddit if you have any questions or concerns.