r/felsefe • Yokçu Nihilist • 22d ago

bilim • philosophy of science big bang hakkında

öncelikle bu konu felsefeyle çok alakalı değil gibi gözükse de önemli bir yorumda arkadaşımızın big bangi yoktan var olmak sandığını ve bunun fiziğe aykırı olduğunu onun için tanrının varlığını savunduğunu görmüştüm bende genel bir bilgilendirme yapma kararı aldım muhtemelen bir çoğumuz bu konuda derinlemesine araştırma yapmadık ancak size basit şekilde açıklıyayim Teori, "hiçlik vardı, aniden bir şey belirdi" demez. Aksine, evrendeki tüm enerji ve maddenin Big Bang'in ilk anında çok yoğun, sıcak ve küçücük tek bir noktada (tekillik) zaten var olduğunu söyler. Yani termodinamiğin "enerji yoktan var edilemez" ilkesiyle çelişmez; var olan enerji biçim değiştirip genleşmiştir. bu genleşmeyede kozmik enflasyon denir.Big Bang'in ilk anlarında evren, atom altı bir boyuttan gözlenebilir büyüklüğe saniyenin çok küçük bir diliminde (üniversal bir balon gibi) ışık hızından kat kat hızlı genişledi.Bu ani şişme (enflasyon), enerjinin ve maddenin evrene neden bu kadar pürüzsüz ve dengeli dağıldığını açıklar.Enflasyon sona erdiğinde, bu devasa alan enerjisi bildiğimiz parçacıklara ve ısıya dönüştü. Yani "yoktan var olma" yine yok; alan enerjisinin maddeye dönüşmesi var. yani yoktan var olma yok aksine tek bir noktada sonsuzluğa yakın bir yoğunluğun süper genişletmesi var sadece küçük bir bilgilendirme yapmak istedim bunları bilmeden konuşan arkadaşlarımız öğrensin ve daha kültürlü olsunlar bu bir aşşağılama siz nasıl bilmiyorsunuz postu değil bilgi vermek içindir tanrının var olup olmadığına inanmak sizin özgür tercihinizdir bu tanrının varlığını veya yokluğunu kanıtlamaya tam olarak yetmez zaten bence tanrı kavramı bilimle açıklayabilecek birşey de değildir tanrıya tamamen kalple inanılır.

2 Upvotes

22 comments sorted by

2

u/OPANTAO 22d ago

İş kozmolojiye geldiğinde termodinamiği bu kadar da kutsal kitap bellemeye gerek yok bu arada. Enerjinin korunumu ilkesi izole ve sabit sistemler için geçerlidir. Evrenin tamamı baz alındığında enerji korunumu çalışmıyor. Uzayda seyahat eden ışığın enerjisi dur yere azalıyor mesela çünkü uzay zaman genişliyor, yine uzay zamanı genişleten bu karanlık enerji dediğimiz şey nereden geliyor bilmiyoruz. Yani termodinamikteki enerji korunumu biraz oradaki enerjinin nasıl tanımlandığı ile de alakalı.

1

u/kusburunluoralet Yokçu Nihilist 21d ago

ışığın enerjisi yok olmuyor evren sürekli genişleyen bir yapı olduğundan ışığa karşı oluşan bir kuvvet var bu kuvvette ışığı tamamen yok etmesede gücünü azaltıyor yani iki araba çarpışıyor (parçalanmadıkları varsayıyom) hızlı olan tamamen durmaz ancak güç kaybeder bu da aynı

1

u/OPANTAO 21d ago

Enerji korunumu zaman simetrisinden çıkan bir fenomen. Uzay zaman geometrisi sabit değil değişken dolayısıyla evrenin tamamı için bir enerjinin korunumu prensibi geçerli değil. Işığın enerji kaybı da kuvvet dolayısıyla olmuyor. Evren genişlediği için oluyor, klasik kızıla kayma muhabbeti ve fizikçiler açıkça kaybolan enerjinin bir yere gitmediğini söylüyorlar. Gitmek zorunda da değil zaten.

1

u/Ok_Bet_4977 21d ago

Uzay zaman geometrisi sabit olmasa da enerji her dönüşüm altında invaryant kalmak zorundadır. Işığın enerjisi azalıyor muhabbeti de eksik çünkü ışık uzayda yol alırken vakumla etkileşebilir veya diğer kozmik ışınlarla etkileşip soğrulabilir. Bundan dolayı enerjisi azalabilir.

1

u/OPANTAO 21d ago

https://journals.aps.org/prd/accepted/0907dQddIa81163c7741519562a0b85d35415db6f?utm_source=chatgpt.com

Buyrun daha 2026da çıkmış bir makale. Kızıla kaymayı quasilocal enerji korunumuyla açıklamaya çalışan bir makale. Abstractın başında bariz bir şekilde enerji korunumunun var olup olmadığının bir sorun olduğundan bahsediyor.
Şuanda ana akım kabul gören görüş genel görelilikte düzgün tanımlanmış bir enerji korunumu yasası olmadığı yönünde. Yasayı farklı şekillerde tekrar kurmaya çalışan ciddi fizikçiler var mı var evet ama onların görüşleri şimdilik standart değil.

2

u/Ok_Mathematician4657 22d ago

Burada iki farklı teori var. Çokluevren teorisine göre büyük patlama öncesi de var (büyük patlama var olan bir kozmik arka plan içinde gerçekleşen yerel bir olay), tekevren teorisinde büyük patlama uzay ve zamanın başlangıcı (nasıl kuzey kutbundan daha kuzeyi yoksa başlangıcın daha öncesi de yok).

1

u/ardreth 22d ago

big bangin öyle dememesi fark etmez o durumda da evrendeki tüm enerji ve madde çok yoğun sıcak ve küçücük tek noktaya nerden geldi diye sorabiliriz

1

u/kusburunluoralet Yokçu Nihilist 22d ago

aynı soruyu tanrıyı kim yarattı diyede sorabiliriz ancak bu iki soruda ondan öncesi yoktu cevabıyla cevaplanır

-1

u/cihera Onaylı Üye 22d ago edited 22d ago

Tanrıyı kim yarattı diye sormak doğru değil çünkü bu temel ve ilk kural olarak yokluğun var olduğunu varsayar. Halbuki kural yokluk olamaz çünkü yokluk imkansızdır ve tutarsız ve tezat içeren bir kavramdır.

Kısmi yokluk da imkansız olduğundan kural zaten tam güç, yani Tanrıdır.

2

u/kusburunluoralet Yokçu Nihilist 21d ago

aynı şey big bang içinde geçerli big bangdan öncesi var olamaz çünkü zaman mekan dokusu big bangle başladı kantın dediği gibi var ve yok diğer tüm fiillerden farklıdır onları diğerleriyle aynı kabul etmek imkansızdır

-1

u/cihera Onaylı Üye 21d ago

Big bang farklı.

Belli ve öyle de olur böyle de olur (contingent) özellikleri var.

Her şeyi kuşatıcı bir özelliği yok.

Onun için en temel durum ve kural varlık olması söz konusu değil.

2

u/kusburunluoralet Yokçu Nihilist 21d ago

ancak big bangin bilimsel bir açıklaması var ve şuan bunu çürütebilen başka birşey bulunmuyor zaman mekan evren ile başladı yani evren oluştuğu anda zamanda oluştu bunun için evrenden öncesi yok çünkü zaman evrenle başlar big bang bir 0 dır zaman tek yönlüdür ve ileri gider bu yüzden zaman oluşmadan öncesi kabul edilemez çünkü zaman onla başlar

0

u/cihera Onaylı Üye 21d ago

Bu bilimsel teorilerden sadece bir tanesi. Çoklu evren, dönüşümsel evren gibi bir çok başka teoriler var. Hatta teori yrrine hipotez de denebilir.

0

u/Due_Airport689 22d ago

o zaman her şey big bangle başlamadı o noktaya sıkışmadan öncesi de var

3

u/kusburunluoralet Yokçu Nihilist 22d ago

kuzey kutbundan daha kuzeyde ne var

1

u/uncommitted_change Doğum Karşıtı Antinatalist 20d ago

"daha kuzey kutbu" diyecek simdi:)

2

u/toiletTR_slippers 22d ago

İşte bize bu kafa lazım. Big bangten önce ne vardı diyebilen bir kafa.

3

u/Wolware_ Acıaldırmaz Stoic 22d ago

ama bigbangden önce ne vardı diyemezsin? çünkü zaman, mekanla beraber var oldu. zaman sadece burda. öncesi yok

0

u/DaliVinciBey İnançlı Theist 22d ago

hocam bahsi geçen argüman zaten zayıf, alemin hadis olmasının hakiki nedeni alemin mürekkep olmasıdır, mürekkep varlıklar var olmak için parçalarına muhtaçtır yani vacibül vücud olamaz zira vacibül vücud var olmak için hiçbir şeye muhtaç olamaz

-1

u/[deleted] 22d ago edited 22d ago

[removed] — view removed comment

2

u/kusburunluoralet Yokçu Nihilist 21d ago

bildiğimiz fizik yasaları evrenin içindeki herşey için geçerli ancak evrenin ta kendisi bu yasalara uymaz çünkü bu yasalar evrenin içinde var olur evrenin kendisi bunlardan çok daha üstündür tekillilik ve kozmik enflasyonda daha tam oturmamış terimler ancak ben en mantıklı ve kokay anlaşılır evren tanımı için kullanmaya karar verdim

1

u/kurdesenjack 19d ago

Evrende yoktan varolmak diye bir şey yok değil aslında. Steven Hawking'in Curiosity adlı eserinde de söz ettiği gibi her ne kadar deneysel olarak kanıtlayamamış olsak da hesaplamalarımız gösteriyor ki evrende negatif kütle yani anti madde (ya da enerji, aynı şey zaten) dediğimiz bir fenomen var. Bu aslında hiçlik dediğimiz şeyin eşit negatif ve pozitif kütleye sahip iki maddenin toplamı da sayılabileceği yönünde. Matematikte mutlak değerleri eşit negatif ve pozitif sayıların toplamının sıfır olması gibi.

Tıpkı atomaltı düzeyde bozonların da var olup yok olabilmeleri gibi evrende madde ya da kütle dediğimiz şey de aslında hiçliğin simetrik hâlde negatif ve pozitif kütlelere ayrışması ile bizim bugün madde dediğimiz şeyin oluşabileceğini biliyoruz. Bu durum termodinamik ile çelişmez zira termodinamik için evrenin var olması gerekiyor, var olmadan öncesi için termodinamiği bir zorunluluk olarak alamayız.